Mensenrechten en verdraagzaamheid…
21 December 2022 · Door Jantine Hansen namens Amnesty Gouda
Het onderwerp mensenrechten wordt vaak groot en moeilijk gevonden. Het is echter heel basaal, logisch en vanzelfsprekend. Het gaat niet om grote zaken; het gaat om recht op voeding, onderdak, zorg, onderwijs, gelijke kansen en rechten. Het gaat niet alleen over ver weg, over andere landen.
Mensenrechten zijn overal, ook in ons land, ook heel dichtbij, ook tussen jou en mij. Het gaat om zorg, respect, verdraagzaamheid voor ieders eigenheid in alle opzichten, ruimte voor ieder om te zijn wie hij, zij of hen is. Gelijkwaardigheid en gelijke rechten voor iedereen, in alle opzichten, altijd.
Mensenrechten zijn fundamentele rechten. Het zijn rechten die ieder mens heeft en die de grondslag zijn voor alle rechten die door wet en gewoonte worden bepaald.
De geschiedenis ervan gaat ver terug. In het wetboek van de Babylonische koning Hammurabi van Mesopotamië, uit ongeveer 1780 voor Christus, staat dat ‘armen, weduwen, wezen en onderdrukten’ beschermd moeten worden en bevat het wetteksten over het ontslaan van oneerlijke rechters. Tegenwoordig zijn mensenrechten vooral vastgelegd in de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens en internationale mensenrechtenverdragen. Er staan in totaal honderd verschillende rechten beschreven, vaak opgedeeld in klassieke, sociaaleconomische en eventueel collectieve rechten. De mensenrechten in Nederland zijn beschermd door nationale en internationale wetten en verdragen. In Nederland staan veel mensenrechten in hoofdstuk 1 van de Grondwet. Deze rechten heten ook wel ‘grondrechten’. De overheid beschermt het naleven ervan.
In Nederland zijn gemeenten vaak de eerste overheid waar mensen mee in contact komen. Gemeenten zijn dus belangrijk bij het beschermen en realiseren van mensenrechten. Denk aan onderwijs, een gezonde leefomgeving, een sportklimaat zonder discriminatie of woonruimte voor iedereen, zonder te letten op inkomen, leeftijd of beperking. Ze hebben ook de taak om de uitoefening van mensenrechten in goede banen te leiden, zoals bij demonstraties of als een gemeente regels stelt over bijvoorbeeld het luiden van kerkklokken.
Allemaal goed beschreven, en we leven in een democratie. In Nederland geen zorgen over de mensenrechten dus? Het kan lijken alsof het schenden van mensenrechten alleen maar ver weg gebeurt: in landen met grote armoede, waar de regering corrupt is of waar gewapende conflicten plaatsvinden. Maar ook in Nederland staan mensenrechten onder druk. Zo zijn er zorgen over etnisch profileren, de behandeling van migranten zonder verblijfsrecht en het aantal mensen in vreemdelingendetentie. Ook komen mensenrechten steeds meer in het gedrang in het kader van het beschermen van de nationale veiligheid.
Het opkomen voor het respecteren van mensenrechten is al met al overal steeds nodig.
En daar staat Amnesty voor: Amnesty streeft naar een rechtvaardige wereld waarin iedereen gelijke mensenrechten heeft en in vrijheid kan leven. Amnesty verzet zich tegen elke vorm van het onthouden van mensenrechten of ontkenning van misdrijven. Amnesty beschermt en versterkt mensen, door op te komen voor het afschaffen van de doodstraf, vrijheid van meningsuiting, het beschermen van de rechten van migranten en vluchtelingen en het strijden tegen politiek geweld en vervolging.
Amnesty is een wereldwijde organisatie met ruim zeven miljoen leden. Nederland is een van de grootste afdelingen, met in veel plaatsen lokale groepen zoals Amnesty Gouda. We organiseren al ruim dertig jaar activiteiten, zoals Write for Rights (rond 10 december, Dag van de Rechten van de Mens), filmhuisacties, 4 mei en eenmalige acties waarbij we vragen om brieven te schrijven of aandacht vragen voor een bepaald onderwerp. Ook geven we gastlessen op scholen en presentaties bij verschillende organisaties, lopen scholieren hun maatschappelijke stage bij ons en nemen we deel aan het in 2021 opgerichte Anti Discriminatie Platform Gouda.
Mensenrechten en verdraagzaamheid, wat verbindt nou die woorden?
Gewoon… respecteer elkaar, zorg voor elkaar, vanuit respect en gelijkwaardigheid.
Dichtbij en ver weg, altijd.
Oproep
We zijn in Gouda erg bezorgd over het actief kunnen blijven werken voor mensenrechten. We zoeken dringend mensen die willen meedenken en helpen organiseren. Wil je je inzetten voor een wereld waarin respect voor mensenrechten vanzelfsprekend is? Of wil je meer weten over soorten mensenrechten en wat ze inhouden? We komen er graag over praten. Neem dan contact met ons op via secretariaat@gouda.amnesty.nl. Volg ons op Facebook of Instagram. Of bezoek onze website: www.gouda.amnesty.nl.